Telewerk omkaderd met een nieuwe reglementering

Door: Marc Verboom | Op: 29/11/2005

Binnen de Nationale Arbeidsraad (NAR) is op 9 november 2005 tussen werkgevers en vakbonden een nieuwe interprofessionele arbeidsovereenkomst rond telewerk (CAO 85) afgesloten. CAO 85 zal uiterlijk op 1 juli 2006 in voege treden.

CAO 85 is een kaderovereenkomst om het telewerk te omkaderen in uitvoering van de Europese kaderovereenkomst telewerk van 16 juli 2002.

De toepassingsregels kunnen nader bepaald of aangevuld worden met CAO's op sector- of ondernemingsvlak. In dit kader benadrukt CAO 85 nogmaals en uitdrukkelijk dat telewerk pas kan worden ingevoerd na voorafgaandelijke informatie aan de werknemersafgevaardigden van de ondernemingsraad, meer bepaald volgens de procedure vermeld in CAO 9 en CAO 39.

DEFINITIE TELEWERK

CAO 85 definieert telewerk als "elke vorm van organisatie en/of uitvoering van het werk waarin, met gebruik van informatietechnologie, in het kader van een arbeidsovereenkomst werkzaamheden die ook op de bedrijfslocatie van de werkgever zouden kunnen worden uitgevoerd, op regelmatige basis en niet-incidenteel buiten die bedrijfslocatie worden uitgevoerd".

Telewerk is niet hetzelfde als de reeds bestaande vorm van huisarbeid zoals vermeld in de wet op de arbeidsovereenkomsten van 3 juli 1978. Het gebruik van één of andere vorm van informatietechnologie is essentieel om te beoordelen of het gaat om telewerk dan wel om huisarbeid.

CAO 85 heeft ook geen betrekking op de zogenaamde "mobiele werknemers" zoals handelsvertegenwoordigers, medische afgevaardigden, techniekers, thuisverpleegkundigen, ...

Het telewerk kan verricht worden in de woning van de telewerker of in elke andere door de telewerker gekozen plaats. Het telewerk dat verricht wordt in een gedecentraliseerd kantoor van de werkgever of in een lokaal ter beschikking gesteld door de werkgever valt buiten het toepassingsgebied van deze overeenkomst.

VRIJWILLIG KARAKTER

Het telewerk moet plaatsvinden op vrijwillige basis, zowel voor de betrokken werknemer als voor de betrokken werkgever. Binnen een bestaande arbeidsovereenkomst (zonder telewerk) kan enkel op vrijwillige basis met instemming van beide partijen overgestapt worden naar telewerk. Het aanbod om over te stappen naar telewerk kan door de werknemer aanvaard of afgewezen worden. Omgekeerd kan een werkgever het verzoek van de werknemer om telewerk te verrichten inwilligen of weigeren.

SCHRIFTELIJKE ARBEIDSOVEREENKOMST

Voor iedere werknemer afzonderlijk moet een schriftelijke arbeidsovereenkomst worden opgesteld voor de aanvang van de uitvoering van de arbeidsovereenkomst. Bij een omschakeling van een tewerkstelling op de bedrijfslocatie naar telewerk moet aan de bestaande arbeidsovereenkomst een addendum worden toegevoegd. Naast de normale bepalingen in een arbeidsovereenkomst moet de arbeidsovereenkomst voor telewerk de volgende bijkomende gegevens vermelden :

  • de duur van het telewerk en de wijze van verlenging;
  • de voorwaarden en regels voor een terugkeer naar het werken op de bedrijfslocatie;
  • de frequentie van het telewerk en de dagen waarop telewerk wordt verricht;
  • (eventueel) de dagen en/of uren waarop de werknemer in de onderneming moet aanwezig zijn;
  • de ogenblikken of periodes waarop de telewerker bereikbaar moet zijn en via welke middelen;
  • de ogenblikken waarop de telewerker een beroep kan doen op technische ondersteuning;
  • de manier waarop de werkgever bepaalde kosten (zie verder) vergoedt of betaalt.

ARBEIDSVOORWAARDEN

De telewerker moet tewerkgesteld worden onder dezelfde arbeidsvoorwaarden als een collega die een gelijkwaardige functie uitoefent en werkt op de "normale" bedrijfslocatie.

Een aantal aanvullende voorwaarden, specifiek voor telewerk, moeten vastgelegd worden :

  • de beschrijving van de uit te voeren werkzaamheden;
  • de afdeling waaraan de telewerker verbonden is;
  • de identificatie van de "chef" of andere personen waartoe de telewerker zich beroepsmatig kan wenden;
  • de wijze van rapportering.

ORGANISATIE VAN HET TELEWERK

CAO 85 bepaalt dat "binnen het kader van de in de onderneming geldende arbeidsduur de telewerker zelf zijn werk organiseert".

In de commentaar bij CAO 85 wordt verduidelijkt dat de arbeidswet van 16 maart 1971 volledig van toepassing is op de telewerkers. Deze wet regelt alles wat betreft de arbeidstijden, overuren, ... en legt op dat het verboden is werknemers te laten werken buiten de in het arbeidsreglement bepaalde arbeidstijden (art. 38bis). De wet op de arbeidsreglementen van 8 april 1965 zal daar waar nodig moeten aangepast worden.

Daarnaast specifieert CAO 85 dat voor de telewerker dezelfde werkbelasting en prestatienormen gelden als voor de werknemers op de bedrijfslocatie.

De werkgever dient er voor te zorgen dat de telewerker niet geïsoleerd raakt ten aanzien van de werknemers op de bedrijfslocatie door o.a. :

  • de telewerker regelmatig in staat te stellen collega's te ontmoeten;
  • de telewerker toegang te geven tot de informatie betreffende de onderneming;
  • de telewerker op geregelde tijdstippen terug te roepen in de onderneming.

APPARATUUR

De werkgever is verantwoordelijk voor het beschikbaar stellen, het installeren en het onderhoud van de voor het telewerk benodigde apparatuur (bv. computer, software, telefoon, fax, ...). De werkgever betaalt of vergoedt ook de kosten van de verbindingen en de communicatie die verband houden met het telewerk (bv. telefoonaansluiting en -gesprekken, internetverbinding, ...).

Indien de werknemer zijn eigen apparatuur gebruikt, zijn de kosten inzake installatie van informaticaprogramma's, werking, onderhoud en afschrijving voor rekening van de werkgever.

De kosten die voortvloeien uit verlies of beschadiging van de apparatuur zijn voor rekening van de werkgever.

De werkgever stelt de telewerker behoorlijke faciliteiten beschikbaar inzake technische ondersteuning. De telewerker is verplicht de werkgever onmiddellijk op de hoogte te stellen van een defect aan de apparatuur of een geval van overmacht waardoor hij zijn werk niet kan verrichten. De werkgever is in dit geval verplicht het overeengekomen loon te betalen. Er kan eventueel voorzien worden in specifieke regels voor vervangende taken of een tijdelijke terugkeer naar de bedrijfslocatie.

De telewerker verzamelt of verspreidt via internet geen materiaal dat buiten de overeengekomen werkzaamheden valt. De werkgever is verantwoordelijk voor de bescherming van de software en de gegevens, met in achtname van de bescherming van de privacy van de werknemers zoals vastgelegd in CAO 81.

VEILIGHEID EN GEZONDHEID

De reglementering inzake veiligheid en gezondheid op het werk moet gerespecteerd worden, in het bijzonder de eisen inzake beeldschermapparatuur. De bevoegde preventiediensten hebben toegang tot de werkplaats van de telewerker om dit te controleren. Dat bezoek moet evenwel worden aangekondigd en de telewerker moet ermee instemmen als het gaat om een bewoond lokaal.

De problematiek van de arbeidsongevallen is niet (volledig) geregeld. In het commentaar bij de CAO vragen de sociale partners dit zo spoedig mogelijk te regelen via een aanpassing van de desbetreffende wetgeving !!!

SCHOLINGSFACILITEITEN EN LOOPBAANONTWIKKELING

De telewerkers hebben dezelfde rechten op opleiding en loopbaanmogelijkheden als de andere werknemers en moeten op dezelfde wijze als de andere collega's beoordeeld worden.

COLLECTIEVE RECHTEN

De telewerkers hebben dezelfde collectieve rechten als de andere werknemers op de bedrijfslocatie en zij moeten kunnen communiceren met de collega's op de bedrijfslocatie.

 

CAO 85 zal in voege treden vanaf het moment dat de wet op de arbeidsovereenkomsten (wet van 3 juli 1978) en de wet op de arbeidsreglementen (wet van 8 april 1965) zijn gewijzigd, zoals gevraagd door de sociale partners in de NAR en uiterlijk op 1 juli 2006.

 

Meer informatie is steeds te verkrijgen op het BBTK secretariaat.

« nieuws overzicht | meer uit deze rubriek